Ludzie zarażali się dżumą od zwierząt hodowlanych. Wymarły szczep dżumy znaleziony u owcy

13 marca 2025, 09:00

Choroby odzwierzęce, zoonozy, stanowią zdecydowaną większość chorób atakujących ludzi. Znamy ponad 1400 patogenów zdolnych do wywołania u nas chorób, z czego 61% pochodzi od zwierząt. Ludzie zaczęli powszechnie zarażać się tego typu patogenami w momencie, gdy udomowili zwierzęta. Niektóre z tych chorób wywarły olbrzymi wpływ na naszą historię i kulturę. Jedną z nich jest dżuma, wywoływana przez bakterię Yersinia pestis. Jej pochodzenie i historia wciąż są tajemnicą.



Świątynia w miejscu pracy. W hiszpańskim kamieniołomie znaleziono niewielkie miejsce kultu

26 czerwca 2026, 11:31

Niedaleko Segóbrigi, rzymskiego miasta w środkowej Hiszpanii w pobliżu współczesnego Saelices, archeolodzy natrafili na bardzo interesujący zabytek z okresu rzymskiego. W starożytnym kamieniołomie w miejscowości Campos del Paraíso odkryto wykutą w skale małą świątynię – miniaturową fasadę z niszą, wyrzeźbioną bezpośrednio w skalnej ścianie. Jej gospodynią jest Minerwa, rzymska bogini mądrości, rzemiosła i techniki. Badaniami zabytku zajęli się María José Bernárdez Gómez i Juan Carlos Guisado di Monti z Universidad Politécnica de Madrid i Museo Histórico Minero Felipe de Borbón y Grecia.


Kadzielnica z kopalem z Chichén Itzá © John Weinstein, The Field Museum

Błękit majański bez tajemnic

28 lutego 2008, 11:23

Po wielu latach dociekań naukowcy doszli do tego, jak i po co Majowie przygotowywali swój osławiony błękitny barwnik. Okazuje się, że jego produkcja w Chichén Itzá była częścią rytuału składania ofiar, także z ludzi.


Nieukończony tunel z Luksoru

2 lipca 2010, 08:27

Egipscy archeolodzy ukończyli wykopaliska w odkrytym w 1960 r. nieukończonym tunelu, który, wg Zahi Hawassa, sekretarza generalnego Egipskiej Służby Starożytności (SCA), miał łączyć grobowiec faraona Setiego I z sekretnym miejscem pochówku.


Biustonosze ze średniowiecza

19 lipca 2012, 11:46

W zamku Lengberg we wschodnim Tyrolu znaleziono biustonosze z XV w. Ich wygląd był bardzo współczesny, co zaskoczyło i archeologów, i specjalistów od mody, ponieważ uznawano, że ta część garderoby powstała dopiero w XIX w.


Żabie udka kością brytyjsko-francuskiej niezgody?

16 października 2013, 06:26

Dotąd żabie udka uznawano za francuski przysmak, ale wykopaliska ze stanowiska Blick Mead w Amesbury w hrabstwie Wiltshire wskazują, że Brytyjczycy wyprzedzili południowych sąsiadów o ok. 8 tys. lat i byli pierwszymi amatorami płaziego dania na świecie.


Kompletny szkielet wielbłąda z Dolnej Austrii

2 kwietnia 2015, 10:46

W dużym dole na odpadki w Tulln an der Donau w Dolnej Austrii archeolodzy odkopali kompletny szkielet wielbłąda. Znalezisko datuje się na wojnę austriacko-turecką (koniec XVII w.). Wykopaliska przeprowadzono przed budową centrum handlowego.


Polityka zaszkodziła nauce

7 września 2016, 12:42

Zawirowania polityczne znowu zaszkodziły nauce. Władze Turcji zakończyły ważny projekt archeologiczny, w który zaangażowany było około 200 naukowców. Austriacki Instytut Archeologii w Wiedniu został poinformowany przez tureckie Ministerstwo Kultury i Turystyki, że projekt prowadzony w Efezie został bezterminowo zamknięty


Rozległa wietnamska sieć handlowa sprzed kilku tysięcy lat

21 sierpnia 2017, 10:22

Archeolodzy z Australijskiego Uniwersytetu Narodowego odkryli rozległą sieć handlową, która działała w Wietnamie ok. 3-4,5 tys. lat temu.


W środkowych Chinach odkryto kompleks grobowców i osadę sprzed ponad 2200 lat

4 lipca 2018, 11:54

W północnej części stanowiska Guojiaya w mieście Baoji w środkowych Chinach odkryto kompleks 41 grobowców i pozostałości sporej osady. Trzydzieści siedem grobowców datuje się na Okres Walczących Królestw (480-221 r. p.n.e.), a 4 pochodzą z czasów panowania dynastii Han.


Zostań Patronem

Od 2006 roku popularyzujemy naukę. Chcemy się rozwijać i dostarczać naszym Czytelnikom jeszcze więcej atrakcyjnych treści wysokiej jakości. Dlatego postanowiliśmy poprosić o wsparcie. Zostań naszym Patronem i pomóż nam rozwijać KopalnięWiedzy.

Patronite

Patroni KopalniWiedzy